Wat kan niet wachten tot morgen?

Gaslucht — bel 0800-9009, niet ons

Ruik je gas, dan is de netbeheerder de partij die daarvoor is. Het landelijke gasalarmnummer is 0800-9009 en dat is dag en nacht bereikbaar. Liander, de netbeheerder van Noord-Holland, schrijft wat je in de tussentijd doet: open direct alle ramen en deuren en draai de hoofdgaskraan dicht, gebruik geen open vuur, rook niet en zet geen elektrische apparaten aan of uit.

Dat laatste is de instructie die het vaakst wordt onderschat. Geen elektrische apparaten aan of uit betekent ook: geen lichtknop, geen stekker eruit trekken, en niet binnen met je telefoon bellen. Elke schakelaar kan vonken. Ga naar buiten en bel daar.

Koolmonoxide — 112

Koolmonoxide is reuk- en kleurloos, dus je merkt het eerder aan jezelf dan aan het toestel: hoofdpijn, misselijkheid of duizeligheid die verdwijnt zodra je buiten bent, en die bij meerdere mensen in huis tegelijk optreedt. Een CO-melder die afgaat telt uiteraard net zo goed.

Ramen en deuren open, het toestel uit als dat veilig kan, met iedereen naar buiten, en 112 bellen. Ga niet eerst zoeken waar het vandaan komt en ga niet terug naar binnen tot het is vrijgegeven. Bel ons daarna — want de oorzaak zit vrijwel altijd in de verbranding of de afvoer, en dat is wel ons werk.

Water dat blijft stromen — eerst afsluiten

Bij een gesprongen leiding is de eerste handeling niet bellen maar afsluiten. Bij drinkwater is dat de hoofdkraan, meestal in de meterkast bij de watermeter; zolang die open staat blijft er water komen en stopt het niet vanzelf. Zet daarna een laaggelegen kraan open zodat het water dat nog in de leiding staat wegloopt op een plek waar het geen kwaad kan.

Loopt er water langs of in de buurt van een groepenkast, stopcontacten of inbouwspots, schakel dan eerst de betreffende groep uit. Water en elektra samen is de enige factor hier die gevaarlijk is in plaats van duur.

Een cv-leiding is minder dringend dan het lijkt: dat is een gesloten systeem met een beperkte hoeveelheid water, vaak tussen de tien en twintig liter. Die loopt leeg en houdt dan op. Zet de ketel wel uit en laat het afkoelen voordat je iets aanraakt — cv-water kan tegen de zeventig graden zijn.

En wat kan wél wachten

Dit deel scheelt je geld, dus het staat er net zo prominent als de rest. Een cv-ketel die uitvalt is vervelend maar zelden een spoedgeval: een woning koelt langzaam af, en een storing is morgen even goed te verhelpen als vanavond.

Er zijn omstandigheden die dat veranderen, en die hebben niets met de techniek te maken maar met wie er woont. Vriest het, is er een baby in huis, of is er iemand die ziek is of slecht ter been — dan is een koude woning wél urgent. Zeg dat erbij als je belt; dat is informatie die de volgorde bepaalt.

Ook geen spoed: een druppelende kraan, een radiator die niet warm wordt, een toilet dat langzaam wegloopt, of een ketel die een vreemd geluid maakt zonder dat er iets anders aan de hand is. Bij dat laatste is er één uitzondering — verandert het brandergeluid én zie je roet of een gele vlam, dan gaat het over verbranding en hoort het thuis in de tweede sectie hierboven.

Wat we wel en niet toezeggen

We zijn zeven dagen per week bereikbaar. Wat we niet doen is een aanrijtijd beloven, en dat is een bewuste keuze. Of we vandaag nog kunnen komen hangt af van wat er al in de planning staat en van waar het adres ligt — Landsmeer en Amsterdam-Noord liggen op acht kilometer, Assendelft op drieëntwintig.

Je hoort dat aan de telefoon in plaats van na een halve dag wachten. Een tijd beloven die we niet halen is op het moment dat het uitkomt precies de verkeerde toezegging, en het weerhoudt je ervan om iemand te bellen die het wél kan.

Wat we ook niet doen: elektra, en warmtepompen, airco of zonnepanelen. Zit je op een warmtepomp of een warmtenet, dan blijft het waterzijdige deel van je installatie wel gewoon ons werk — radiatoren, leidingwerk en lekkages.

Wat je bij de hand hebt als je belt

Vier dingen maken het gesprek korter en de inschatting beter. Wat er precies gebeurt en sinds wanneer. Of het om verwarming, drinkwater of een afvoer gaat. Of je hebt kunnen afsluiten. En je adres met postcode.

Een foto van de opstelling helpt daarbovenop enorm: daarop zien we of het een individuele ketel is, een afleverset van een warmtenet of een aansluiting op een gezamenlijke installatie. Dat scheelt bij een storing regelmatig een rit die niets oplevert.